logo VisitDrama

house

Henry James ( 15 april 1843 - 28 februari 1916) henry_james

Henry James was een Amerikaans romanschrijver die wordt beschouwd als een van de sleutelfiguren uit het realisme in de literatuur.

James werd geboren in New York City in een welgestelde familie. Zijn vader, Henry James sr., was een van de bekendste intellectuelen in midden van de 19de-eeuwse Amerika. In zijn jeugd reisde James heen en weer tussen Europa en Amerika. Hij studeerde met docenten in Genève, Londen, Parijs, Bologna, en Bonn.

Henry James was de zoon van Henry James sr. en de jongere broer van psycholoog en filosoof William James. Hij had tevens een zus, Alice James genaamd, een dagboekschrijfster. Hij groeide op in een intellectueel milieu van filosofen en politici die vrienden of bekenden van zijn vader waren. Hieronder waren mensen als Henry David Thoreau, Nathaniel Hawthorne en Ralph Waldo Emerson. Zodra zijn vriendin, de schrijfster Edith Wharton, in het geheim een koninklijk voorschot van $ 8.000 voor hem regelde voor “The Ivory Tower (vert. De ivoren toren) (1917), bleek het geld eigenlijk vanuit de rekening van de uitgever te komen. Toen Wharton hem een brief stuurde en haar beklag deed over haar ongelukkige huwelijk, antwoordde James: "Blijf de bewegingen van het leven maken."
Toen James nog jong was reisde hij al door Europa. Hij kreeg les van een huisonderwijzer in Parijs, Londen, Bologna, Bonn en Genève. Toen hij 19 jaar was, begon hij aan een rechtenstudie aan Harvard. Hij heeft deze studie niet afgemaakt. Hij was meer geïnteresseerd in literatuur en verdiepte zich in de Engelse, Duitse, en Franse literaire klassiekers en het bestuderen van de wet. Ook las hij de Russische schrijvers.

James publiceerde zijn eerste korte verhaal, een tragedie van Error, op de leeftijd van 21, en wijdde zich aan de literatuur en schrijft voor o.a. de Atlantic Monthly.
Van jongs af aan leest hij de klassiekers van het Engels, Amerikaanse, Franse en Duitse literatuur en Russische klassiekers in de vertaling. Zijn eerste roman, Watch en Ward (1871), werd geschreven tijdens een reis door Venetië en Parijs. Na een verblijf in Parijs, waar hij een medewerker was bij de New York Tribune, verhuisde James naar Engeland in 1876, eerst in Londen en daarna in Rye, Sussex. Tijdens zijn eerste jaar in Europa schreef James romans - die Amerikanen in het buitenland wonen - portretteerden. In 1905 bezocht James Amerika voor het eerst in vijfentwintig jaar, en schreef "Jolly Corner".

Onder James zijn meesterwerken vallen o.a. Daisy Miller (1879); waarin de gelijknamige hoofdpersoon, de jonge en onschuldige American Daisy Miller, haar waarden vind in strijd met de Europese verfijning, en “Portrait of a Lady” (het portret van een dame, 1881), waarin een jonge Amerikaanse vrouw vindt dat haar opvoeding haar slecht heeft voorbereid op twee sluwe Amerikaanse ex-patriotten tijdens haar reizen in Europa. De Bostonians (1886) speelt zich af in het tijdperk van de opkomende feministische beweging. What Maisie Knew (1897) toont een preadolescent meisje dat moet kiezen tussen haar ouders en een moederlijke oude gouvernante. In The Wings of the Dove (de vleugels van de duif, 1902)  vernietigt een erfenis de liefde van een jong stel. James beschouwd De Ambassadeurs (1903) zijn meest "perfecte" kunstwerk. James meest beroemde korte verhaal is The Turn of the Screw, een spook verhaal waarin een gouvernante geobsedeerd wordt door een corrupte kindertijd. Hoewel James het meest bekend is door zijn romans, zijn essays zijn het aantrekkelijkste voor een meer algemeen publiek.

James bracht de grootste tijd van zijn leven door in Europa waar ook de meeste van zijn romans zich afspelen. Aan het einde van zijn leven werd hij Brits staatsburger (een jaar voor zijn dood). Hij was teleurgesteld in de Verenigde Staten vanwege het feit dat ze zich niet mengden in de Eerste Wereldoorlog en drukte op deze wijze zijn verbondenheid uit met zijn nieuwe vaderland. James is drager van de Britse onderscheidingsorde Order of Merit.
Henry's romans worden beschouwd als realistisch, maar hij heeft zich laten beïnvloeden door uiteenlopende genres: reisverhaal (Italian Hours), spookverhaal (The Turn of the Screw) en de detective (The Aspern Papers). Zijn taalgebruik kan worden gekarakteriseerd als complex en poëtisch, maar zijn kortere verhalen zijn eenvoudiger en eenduidiger dan zijn langere werken.

Henry James beschouwde zelf The Ambassadors als zijn beste roman, al delen critici niet altijd zijn mening. Zijn bekendste roman is waarschijnlijk The Portrait of a Lady. Het verhaal gaat over de Amerikaanse vrouw Isabel Archer die net in Europa gearriveerd is en op zoek gaat naar haar toekomst in het aanlokkelijke Italië. De romans van James worden vaak gezien als maatschappijkritiek en zetten de Old World (Europa) vaak tegenover de New World (Verenigde Staten). Hierbij staat de Oude Wereld voor een aanlokkelijke, artistieke, corrumperende maatschappij, terwijl de mensen in de Nieuwe Wereld open, assertief en kil zijn.

Aan het eind van de 20e eeuw zijn er verschillende boeken van Henry James verfilmd. In 1968 werd The Portrait of a Lady verfilmd voor televisie. Merchant Ivory Productions maakte wittedoekversies van The Europeans (1979) en The Bostonians (1984). The Portrait of a Lady werd in 1996 opnieuw verfilmd door Jane Campion met in de hoofdrollen Nicole Kidman en John Malkovich.
henry_james_lamb_house_rye
Daarnaast is het boek The Turn Of The Screw zelfs bewerkt tot een opera door Benjamin Britten in 1954.

The Lamb House in Rye, East Sussex, waar James woonde vanaf 1897.

James kreeg een beroerte op 2 december 1915. Hij stierf drie maanden later in Rye op 28 februari 1916. Henry James werd gecremeerd in het Golders Green Crematorium en zijn as werd bijgezet in Cambridge, Massachusetts.henry_james_grafsteen

Twee romans, De Ivoren Toren en het gevoel van het verleden (1917), werden na zijn dood uitgegeven.

Zijn werken:
•    Roderick Hudson (1875)
•    The American (1877)
•    Daisy Miller (1878)
•    The Europeans (1878)
•    The Portrait of a Lady (1881)
•    Washington Square (1881)
•    A Little Tour in France (1884)
•    The Bostonians (1886)
•    The Princess Casamassima (1886)
•    The Aspern Papers (1888)
•    The Tragic Muse (1890)
•    Guy Domville (1895)
•    The Altar of the Dead (1895), novelle, in 1978 verfilmd door François Truffaut als La Chambre verte
•    The Spoils of Poynton (1897)
•    What Maisie Knew (1897)
•    The Turn of the Screw (1898)
•    In the Cage (1898)
•    The Awkward Age (1899)
•    The Wings of the Dove (1902)
•    The Ambassadors (1903)
•    The Beast in the Jungle (1903)
•    The Golden Bowl (1904)
•    English Hours (1905)
•    The American Scene (1907)
•    Italian Hours (1909)